Sztuczna inteligencja w Twojej kieszeni: jak AI zmienia smartfony?

Smartfon stał się nieodłączną częścią codziennego życia. Przechowujemy w nim prywatne zdjęcia i wiadomości, korzystamy z nawigacji, bankowości mobilnej, a często także wykonujemy obowiązki zawodowe. Coraz częściej urządzenia te oferują funkcje oparte na sztucznej inteligencji, takie jak asystenci głosowi, rozpoznawanie obrazu czy spersonalizowane podpowiedzi. To rodzi istotne pytanie: na ile korzystanie z takich rozwiązań jest bezpieczne?

ZOBACZ TEŻ: Chińscy szpiedzy wykorzystali AI do automatyzacji ataków? Anthropic twierdzi, że tak

Jak działają asystenci i funkcje AI w smartfonach?

Asystenci głosowi, tacy jak Siri, Google Assistant czy Gemini, wykorzystują sztuczną inteligencję do interpretowania poleceń użytkownika wydawanych głosowo lub tekstowo. Dzięki nim można m.in. zarządzać kalendarzem, a także przypomnieniami, wysyłać wiadomości, wykonywać połączenia, wyszukiwać informacje w internecie, sterować ustawieniami telefonu czy obsługiwać inteligentne urządzenia w domu. Z czasem asystenci „uczą się” użytkownika, dzięki czemu lepiej dopasowują odpowiedzi i podpowiedzi do jego potrzeb.

Funkcje oparte na sztucznej inteligencji w smartfonach to jednak nie tylko asystenci głosowi. Wiele z nich działa w tle i często nawet nie zdajemy sobie sprawy, że z nich korzystamy, na przykład:

Biometryczne zabezpieczenia (rozpoznawanie twarzy oraz odcisku palca).
Zaawansowana analiza zdjęć, np. automatyczny wybór najlepszego ujęcia, rozpoznawanie scen, poprawa jakości obrazu czy usuwanie niechcianych elementów.
Tłumaczenia w czasie rzeczywistym podczas rozmów, czatów lub korzystania z aparatu.
Inteligentne sugestie i personalizacja, np. proponowanie aplikacji, odpowiedzi na wiadomości czy optymalizacja zużycia baterii.

Producenci smartfonów różnie podchodzą do wykorzystania sztucznej inteligencji. Na przykład Samsung, w ramach platformy Galaxy AI, zwraca uwagę na to, że wiele funkcji AI działa bezpośrednio na urządzeniu, bez potrzeby przesyłania danych do chmury. Firma podkreśla też znaczenie szyfrowania danych, ochrony prywatności użytkowników oraz bezpieczeństwa całego ekosystemu swoich urządzeń.

Jakie są główne zagrożenia dla bezpieczeństwa i prywatności?

Warto zwrócić uwagę na najważniejsze problemy związane z wykorzystaniem sztucznej inteligencji w smartfonach, które mogą wpływać na prywatność i bezpieczeństwo danych. Poniżej przedstawiono te, które naszym zdaniem są kluczowe.

Zbieranie i przetwarzanie danych osobowych

Asystenci głosowi oraz inne funkcje AI zazwyczaj wymagają szerokiego dostępu do danych użytkownika, takich jak lokalizacja, mikrofon, kontakty, historia wiadomości, zdjęcia czy dane z kalendarza, żeby działać w sposób skuteczny i spersonalizowany.

W artykułach dotyczących asystenta Gemini wskazuje się, że mikrofon urządzenia może pozostawać w trybie ciągłego nasłuchiwania, co rodzi pytania o to, kiedy, gdzie i w jaki sposób dane audio są przetwarzane oraz przechowywane. Choć producenci deklarują stosowanie zabezpieczeń, sam fakt stałego dostępu do mikrofonu budzi obawy dotyczące prywatności.

Dodatkowym zagrożeniem jest sytuacja, w której AI uzyskuje dostęp do danych z aplikacji firm trzecich, takich jak komunikatory czy aplikacje społecznościowe. Eksperci EY (międzynarodowego koncernu świadczącego profesjonalne usługi doradcze i audytorskie) podkreślają, że im więcej źródeł danych, tym większe ryzyko ich nieautoryzowanego wykorzystania lub wycieku.

Ryzyko nieświadomej aktywacji i błędów działania AI

Istnieje możliwość przypadkowej aktywacji asystenta głosowego, np. na skutek błędnego rozpoznania słowa aktywującego („wake word”). W takich sytuacjach urządzenie może rozpocząć nagrywanie prywatnych rozmów użytkownika bez jego świadomości.

Ponadto należy mieć na uwadze, że modele AI działające lokalnie na urządzeniu (on-device) nie są w pełni odporne na scenariusze ataków inferencyjnych, polegających na wnioskowaniu przez podmiot atakujący wrażliwych informacji na podstawie analizy odpowiedzi modelu, jego zachowania lub parametrów działania, bez konieczności uzyskiwania bezpośredniego dostępu do przetwarzanych danych. Ataki te mogą skutkować ujawnieniem wrażliwych informacji na podstawie wyników modelu, a także – w przypadku innych wektorów zagrożeń, takich jak manipulacja danymi treningowymi (tzw. model poisoning) – prowadzić do podejmowania błędnych decyzji przez system AI lub naruszenia prywatności.

Przetwarzanie danych w chmurze a przetwarzanie lokalne

Kluczową kwestią bezpieczeństwa jest sposób przetwarzania danych: w chmurze czy bezpośrednio na urządzeniu. Jeśli dane są przesyłane do serwerów producenta, pojawiają się pytania dotyczące:

Tego, kto ma do nich dostęp.
Jak długo są przechowywane.
Czy są anonimizowane i szyfrowane oraz czy mogą być wykorzystywane do dalszego trenowania modeli AI.

Choć niektórzy producenci, (np. Apple) mocno akcentują ochronę prywatności przez rozwiązania takie jak Private Cloud Compute, to modele hybrydowe – stosowane m.in. przez Samsunga czy Google – łączą przetwarzanie lokalne z chmurowym. Takie podejście zwiększa funkcjonalność, ale jednocześnie może poszerzać powierzchnię potencjalnego ataku.

Zgody, transparentność i kontrola użytkownika

Wielu użytkowników nie ma pełnej świadomości, jakie informacje są zbierane przez systemy AI i w jaki sposób są one wykorzystywane. Zgody na przetwarzanie danych często są ukryte w długich regulaminach lub ustawieniach systemowych, co utrudnia realną kontrolę nad prywatnością.

Natomiast eksperci zauważają lukę edukacyjną wśród użytkowników – duża część nie rozumie zasad ochrony prywatności w smartfonach, a producenci i platformy nie zawsze dostarczają prostych, łatwych do zrozumienia komunikatów na ten temat. To sprawia, że konsumenci mają problem z kontrolą nad własnymi danymi, nawet jeśli funkcje AI są stosunkowo bezpieczne.

Potencjalne ataki wykorzystujące funkcje AI

Rozwój AI w smartfonach otwiera także nowe możliwości dla cyberprzestępców. Przykładem są tzw. „agentic AI malware” – złośliwe aplikacje, które wykorzystują funkcje asystentów AI jako wektor ataku. Mogą one m.in.:

Uzyskiwać dostęp do interfejsu użytkownika.
Przejmować sesje aplikacji.
Pobierać dane osobowe bez wiedzy użytkownika.

Czy jest bezpiecznie?

Tak, ale z zastrzeżeniami. Funkcje AI w smartfonach oferują wiele użytecznych możliwości – większy komfort, automatyzację, inteligentniejsze działanie urządzenia. Jednak:

Bezpieczeństwo i prywatność zależą bardzo od implementacji: czy model działa lokalnie, czy dane trafiają do chmury, jak są zabezpieczone, jakie zgody zostały udzielone?
Użytkownik nadal ma dużą rolę: kontrola dostępu, przegląd ustawień prywatności, świadome korzystanie z funkcji.
Firmy technologiczne muszą zapewniać transparentność i możliwość wyłączenia narzędzi, które użytkownikowi nie odpowiadają lub budzą wątpliwości.

ZOBACZ TEŻ: Grok pod lupą. Śledztwa, deepfake’i i pytania o bezpieczeństwo AI

Praktyczne wskazówki dla użytkownika

Oto co warto zrobić, aby zwiększyć bezpieczeństwo korzystania z AI w smartfonie:

Przejrzyj ustawienia prywatności i wyłącz lub ogranicz dostęp asystenta/AI do funkcji, które nie są niezbędne np. mikrofon.
Regularnie aktualizuj oprogramowanie – producent może wprowadzić poprawki bezpieczeństwa dla funkcji AI.
Zwróć uwagę na to, czy funkcje AI działają „na urządzeniu” (on-device), czy w chmurze – lokalne przetwarzanie zwykle oznacza mniejsze ryzyko przesyłania danych.
Nie wprowadzaj wrażliwych danych (hasła, dane bankowe, informacje medyczne) w rozmowach z asystentem.
Jeśli masz smartfon marki Samsung (lub inny), sprawdź, czy producent deklaruje takie funkcje jak szyfrowanie danych AI, zabezpieczenia ekosystemu, (np. Samsung Knox; ten producent deklaruje „Knox Vault” w ramach Galaxy AI).
Zwracaj uwagę na nowe uprawnienia aplikacji i asystentów – czy funkcje AI nie uzyskują nowych dostępów automatycznie.

Wdrażanie sztucznej inteligencji w smartfonach to istotny krok technologiczny, który może znacząco poprawić komfort i efektywność korzystania z urządzenia. Dzięki AI możemy korzystać z asystentów głosowych, inteligentnych sugestii, automatycznej analizy zdjęć czy tłumaczeń w czasie rzeczywistym, co ułatwia codzienne zadania, a także oszczędza czas.

Jednocześnie jednak wykorzystanie AI niesie ze sobą istotne wyzwania związane z bezpieczeństwem i prywatnością danych użytkowników. Modele sztucznej inteligencji, nawet działające lokalnie na urządzeniu, mogą być podatne na manipulacje lub błędy, a przesyłanie danych do chmury zwiększa ryzyko ich nieautoryzowanego dostępu.

Jakieś wnioski?

Warto więc zachować równowagę: korzystać z funkcji, które ułatwiają życie, ale jednocześnie świadomie zarządzać ustawieniami prywatności i gromadzonymi danymi. Ważnym elementem ochrony jest również instalowanie aplikacji wyłącznie z zaufanych źródeł, takich jak oficjalne sklepy producentów systemów oraz regularne aktualizowanie oprogramowania, żeby zminimalizować ryzyko ataków i wykorzystania luk w zabezpieczeniach.

Więcej o fałszywych aplikacjach AI znajdziesz TUTAJ. Technologia jest tak bezpieczna, jak jej implementacja oraz odpowiedzialne korzystanie przez użytkownika. Świadome podejście do AI i ochrony danych pozwala w pełni czerpać z jej możliwości, minimalizując jednocześnie potencjalne zagrożenia.

Chcesz lepiej poznać AI? Sprawdź naszą stronę!